25 Mart 2019 Pazartesi

Halk Edebiyatı Nazım Şekilleri ve Türleri

Gaflet içinden uyan,
Edebsüz olma ey cân
Edebdür asl-ı imân
Var edeb öğren edeb
1. Bu dizeler aşağıda verilen nazım türlerinden hangisine örnek olabilir?
A) İlahi  B) Nefes  C) Deme  D) Nutuk  E) Devriye

İlahi; Allah'ı övmek, onun büyüklüğünü anlatmak ya da ona yalvarmak için yazılan
şiirlerdir. İlahiler tarikatlara göre değişik adlarla anılmıştır: Mevleviler (I) hikmet, Bektaşiler (II) nefes, Gülşenîler (III) tapuğ, Halvetîler (IV) durak, Aleviler (V) deme, Yeseviler (VI) âyin adını kullanırlar.
2. Parçada numaralanmış yerlerdeki sözcüklerin hangi ikisi yer değiştirirse yanlışlık giderilmiş olur?
A)I – II   B) V – VI   C) III – IV   D) II – III    E) I – VI

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?
A) Türkülerde asıl sözlerin bulunduğu bölüme hane denir.
B) Türkülerde tekrarlanan bölümlere bağlama ya da kavuştak denir.
C) Düz maninin sonuna aynı kafiyede iki dize daha eklenerek söylenen manilere yedekli ya da artık mani denir.
D) Koşma, 11'li hece ölçüsü ile söylenir.
E) Koşma ve semainin uyak düzenleri aynıdır.

Karac'oğlan düşse yola
Hızır yardım etse bile
Yâr dediğin demir kale
Ya alınır ya alınmaz
4. Bu dizelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Bir semaiden alınmıştır.
B) Alındığı şiirin son dörtlüğüdür.
C) Konusu bakımından bir koçaklamadır.
D) 4 + 4 duraklı 8‘li hece ölçüsüyle yazılmıştır.
E) Benzetme sanatından yararlanılmıştır.

Sözün bilmez bazı nâdan elinden
Edep ağlar, erkan ağlar, yol ağlar
Bülbülün feryadı gonca gülünden
Gülşen ağlar, bülbül ağlar, gül ağlar

(nâdan: cahil, gülşen: gül bahçesi)

5. Bu dörtlüğün nazım türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Güzelleme B) Koçaklama C) Taşlama D) Ağıt  E) Öğütleme

6. Tekke (tasavvuf) edebiyatındaki nefes, nutuk, şathiye ya da devriye gibi ürünleri birbirinden ayırmak için aşağıdakilerden hangisi tek başına yeterli olabilir? 

A) Ölçüsü       B) Uyak şeması          C) Konusu
D) Nazım birimi           E) Birim sayısı

Civan da canına böyle kıyar mı?
Hasta başın taş yastığa koyar mı?
Ergen kıza beyaz bezler uyar mı?
Al giy balam al giy, şalların hani? 

7. Bu dörtlüğün alındığı şiirin nazım şekli ve türü, aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
A) SemaiGüzelleme
B) VarsağıAğıt
C) KoşmaTaşlama
D) SemaiGüzelleme
E) KoşmaAğıt

8. Aşağıdaki dizelerden hangisi bir taşlamadan alınmış olamaz?
A) Gelmez artık şu dünyanın iyisi
     Vezir olmuş has ahırın seyisi
B) Zenginin sözüne beliğ diyorlar
    Fukara söylese deli diyorlar
C) Örümcek bağlamış kafatasımız
     Duyulmuyor, feryadımız, ahımız
D) Hızır Paşa’nın zulümü var ise
     Ne yapayım benim de âhım var
E) Şurda bir güzele meyil eyledim
    Eğlenip orada kalasım geldi

Biz ölen ağaçları yontup
Gemilerimize direk yaparız
Bizim canlarımızı alan acep onlarla ne yapar
9. Bedri Rahmi Eyüboğlu’dan alınan bu dizelerdeki söylem aşağıdaki nazım türlerinin hangisiyle benzeşmektedir?
A) Nutuk B) Devriye C) İlahi D) Şathiye E) Nefes

I. Koçaklama   –    ...
II. ...  –  Satirik Şiir
III. Güzelleme  –    ...
IV. ...    – Didaktik

10. Numaralanmış yerlerdeki boşluklara getirilmesi gereken türler hangi şıkta sırasıyla doğru verilmiştir?
A)epik şiir, öğütleme, lirik şiir, taşlama
B)epik şiir, taşlama, lirik şiir, öğütleme
C)lirik şiir, öğütleme, dramatik şiir, taşlama
D)dramatik şiir, taşlama, epik şiir, öğütleme
E)lirik şiir, taşlama, dramatik şiir, taşlama

I.
Ak üzüm asmasıyım
Fabrika basmasıyım
Bana doktor ne lazım
Ben sevda hastasıyım

II.
Kuleden
Ses geliyor kuleden
O kaş o göz değil mi?
Beni sana kul eden

11. Bu dörtlüklerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) I.dörtlük bir düz mani örneğidir.
B) II. dörtlükte cinaslı uyak kullanılmıştır.
C) Her iki örnekte de asıl söylenmek istenen son iki dizede dile getirilmiştir.
D) II.dörtlük kesik mani örneğidir.
E) I.dörtlükte ek halinde redif yoktur. 


Drama köprüsü bre Hasan dardır geçilmez
Soğuktur suları Hasan bir tas içilmez
Anadan geçilir bre Hasan yardan geçilmez

At martini de bre Hasan dağlar inlesin
Drama mahpusunda bre Hasan dostlar dinlesin
...
12. Bu dizeler aşağıdaki nazım biçimlerinin hangisinden alınmıştır? 

A) Koşma 
B) Şarkı 
C) Destan 
D) Türkü 
E) Semai

İlgili Sayfalar

Divan Sanatçıları Testi 1
Divan Edebiyatı Karma Test 1
Divan Şiiri Nazım Şekilleri Testi 1
Divan Şiiri Nazım Şekilleri Testi 2
Tanzimat Edebiyatı Test 1
Tanzimat Edebiyatı Test 2
Tanzimat Edebiyatı Test 3
Tanzimat Edebiyatı Test 4
Tanzimat Edebiyatı Test 5
Servetifünun Edebiyatı Konu Testi 1
Servetifünun Edebiyatı Konu Testi 2


Cevaplar

1.D  2.E  3.A  4.C  5.C  6.C  7.E  8.E  9.D  10.B  11.E  12.D

Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme

Yorumlarınız bizim için önemli. Lütfen yorum yaparak daha iyi içerikler üretmemiz için bize destek olunuz.