22 Ekim 2021 Cuma

Muhayyelât

Giritli Aziz Efendi
  • Giritli Aziz Ali Efendi’nin 1796’da yazdığı hikaye kitabı. İlk olarak 1852'de basılabilmiştir.
  • Eser, modern hikayeye geçiş için bir dönüm noktası olarak kabul edilmektedir.
  • Hikayelerde, masallarda görülen olağanüstü varlık (cin, peri gibi) ve olaylar yanında gerçekçi unsurlar da yer almaktadır.
  • Eser bir yanıyla çeviri / uyarlama iken diğer yanıyla özgün bir eserdir.
  • Ön sözde belirttiğine göre yazar, eserini kaleme alırken Hulasatü'l-Hayal, İbretnüma adlı eserlerle Binbir Gece Masalları'ndan etkilenmiştir.
  • Eser, "hayal" adı verilen üç hikayeden ibarettir.
  • İlk hikayede Asıl ve Nesil adlı iki şehzadenin olağanüstü mahlûklar arasında başlarından geçen olaylar anlatılır.
  • İkinci hikayede bir bezirgânın oğlu olan Cevad’ın hikâyesi işlenir.
  • Üçüncü hikaye ise daha çok Şeyh İzzeddin adlı büyük bir mutasavvıfın çevresinde geçer.
  • Hikâyeler değişik zaman ve mekânlarda geçse de büyük ölçüde 18. yüzyıl İstanbul’undan ve saray hayatından izler taşımaktadır.
  • Eserin dili dönemine göre sadedir.
  • Eser, özellikle Tanzimat yazarları üzerinde etkili olmuştur.
Muhayyelat'ın modern hikaye geçişte bir dönüm noktası kabul edilmesinin nedenleri şunlardır:
  • Sade bir dille yazılması,
  • Üslupta yer yer basmakalıplıktan kurtulma gayreti,
  • Kahramanların yer yer olsa da sosyal durumlarına uygun şekilde konuşturulması,
  • 18. yüzyıl İstanbul'una ait yerli çizgilerin işlenmesi.
İlgili Sayfa
👉 Tanzimat Edebiyatı Ana Sayfa
Yararlanılan Kaynaklar
  • Giritli Aziz Efendi'nin Divanı, Güler Aydın
  • Osmanlı Dönemi Türk Romanının Başlangıcında Beş Eser, G. Gonca Gökalp
  • 19. yüzyıl Osmanlı-Türk Edebiyatında Öykü, Hilal Aydın

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Desteğiniz bizim için önemli. Daha iyi içerikler üretmemiz için yorumlarınızla bize destek olabilirsiniz. Ayrıca sayfaya daha rahat ulaşmak için sayfamızı sık kullanılanlar klasörüne eklemeyi unutmayınız.