9 Aralık 2021 Perşembe

İsim Konu Kavrama Testi 2 Çözümlü

Ve başlar vakitsiz daveti  
Gece kuşlarının
1. Bu dizelerde sözcük türü isim olan kaç sözcük vardır?
A) I   B) 2   C) 3   D) 4   E) 5

Çözümü

ve: bağlaç
başlar: eylem
vakitsiz (davet): sıfat
daveti, gece, kuşlarının: isim
Cevap C

2. Aşağıdakilerin hangisinde altı çizili sözcük belirtme durum eki almamıştır?
A) Telefonu servise bıraktım.
B) Beni bir daha aramayın lütfen.
C) Mutfak tüpü dün bitti.
D) Annem çayı yeni demlemişti.
E) Kardeşimi kimseye anlatma, dedi.

Çözümü

Belirtisiz ad tamlaması: Mutfak tüp-ü (tamlanan / iyelik eki)
Cevap C

Soyut isim, varlığı düşünce yoluyla kabul edilen ve söylendiğinde zihinde belli bir görüntü uyandırmayan kavramlara verilen addır.
3. Buna göre aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi soyut isim değildir?
A) Gurbet çeken gönüller kuşatmıştı ocağı
B) Ufuklarda bu akşam ne sis var ne bulut
C) Bir yol bilirim, aşka ve sevdaya gider
D) Bu umudum şimdi yavaş yavaş ölüyor.
E) Bilmem ki nasıl anlatsam size derdimi

Çözüm

Somut ad: bulut
Cevap B

Bir şarkı söyle yavrum
Kuşlar, meyveler dalda
Ve bütün arzular,
Allah'a giden yolda
4. Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi yoktur?
A) Çokluk eki
B) İyelik eki
C) Bulunma durum eki almış isim
D) Yönelme durum eki almış isim
E) İsim tamlaması

Çözüm

Çokluk eki: kuşlar, meyveler, arzular
İyelik eki: yavru-m
Bulunma durum eki almış isim: dalda
Yönelme durum eki almış isim: Allah'a
İsim tamlamasına örnek yok.
Cevap E

5. Aşağıdakilerin hangisinde isim tamlaması yoktur?
A) Karpuz kabuğuyla büyüyen eşeğin ölümü sudan olur.
B) Abdalın dostluğu köy görününceye kadar.
C) Dağ başına kış gelir, insanın başına iş gelir.
D) Davulun sesi uzaktan hoş gelir.
E) Yarım hekim candan, yarım hoca dinden eder.

Çözüm

A — karpuz kabuğu, eşeğin ölümü
B — abdalın dostluğu
C — Dağ başı, insanın başı
D — Davulun sesi
E'de isim tamlaması yok.
Cevap E

6. Aşağıdakilerin hangisinde "küçültme adı" vardır?
A) Bu ışıkta daha çok yeşilimsi görünüyor.
B) İrice bir elmayı kafasına koyup yürüdü.
C) Küçücük elleriyle bana yardım etmeye çalıştı.
D) Ekşimtırak bir tadı vardı bu meyvenin.
E) İki tepecik arasında bulduk onu.

Çözüm

A — "yeşilimsi" sözcüğü bu cümlede belirteç (zarf) görevindedir.
B, C, D — İrice (elma), küçücük (eller), ekşimtırak (tat) → Küçültme sıfatı
E — "tepecik" sözcüğü küçültme adıdır.
Cevap E

7. Aşağıdakilerin hangisinde adın durum ekini almış bir isim vardır?
A) Onu bir daha görmek istemiyormuş.
B) Tüm maçlar televizyondan naklen yayımlanacak.
C) Bir süre ansiklopedi yazarı olarak çalışmış.
D) Bu akşam sen de benimle gelecek misin?
E) Yıllarca kapı kapı dolaşıp sigorta sattı.

Çözüm

A — "Onu" sözcüğü belirtme durum ekini almıştır ancak isim değil zamirdir.
B — "televizyon-dan" sözcüğü ayrılma durum eki almış bir isimdir.
C, D ve E'de adın durum ekini almış herhangi bir sözcük yoktur.
Cevap B

8. Aşağıdaki altı çizili sözcüklerden hangisi özel isimdir?
A) Budizm tanrısız bir dindir.
B) Cumhuriyet, millet egemenliğine dayalı bir yönetim biçimidir.
C) Dünya kadar işim var deyip gitti.
D) Okullar süresiz olarak kapatıldı.
E) Güneş almayan bir odada kalmasını doğru bulmadı.

Çözüm

A — Din, mezhep ve tarikat adları ve bunların mensuplarını ifade eden isimler "özel isim"dir: Müslümanlık, Müslüman; Hristiyanlık, Hristiyan; Musevilik, Musevi; Budizm, Budist; Hanefilik, Hanefi...
B — "Cumhuriyet" sözcüğü belli bir cumhuriyeti ya da devleti ifade ettiğinde özel isim olur: Türk Cumhuriyeti
C ve D — Dünya, güneş, ay kelimeleri gezegen anlamı dışında kullanıldıklarında özel isim olmaz.
Cevap A

(I) Güzel çamaşırcı
Lâvanta çiçeği (II) dök çamaşırlarıma
(III) Yolcular sıkılmasın (IV) benden
(V) Yarın gidiyorum zira
9. Dizelerdeki altı çizili sözcüklerden hangisi türü bakımında isimdir?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

Çözüm

I — Güzel (çamaşırcı) → Niteleme sıfatı
II — "dök" → eylem (fiil)
III — yolcular → isim (ad)
IV — "benden" → kişi zamiri
V — "yarın" Eylemin anlamının zaman yönünden belirttiği için zaman zarfıdır.
Cevap C

10. Aşağıdakilerin hangisinde "tamlayanı düşmüş bir isim tamlaması" yoktur?
A) İki yıldır ondan haber alamadık.
B) Balkonu oldukça büyüktü.
C) Odasında oturup kitap okurdu.
D) Çok paran varsa bunu da al.
E) Tek bir dileğim var o da mutlu olman.

Çözümü

B — (Onun) balkonu
C — (Onun) odasında
D — (Senin) paran
E — (Benim) dileğim
Cevap A

Diyecekler ki (I) arkamdan
Ben öldükten sonra
O, yalnız şiir yazardı
Ve yağmurlu (II) gecelerde
(III) Elleri ceplerinde gezerdi
Yazık diyecek
Hatıra (IV) defterimi okuyan
Ne talihsiz adammış
(V) İmanı gevremiş parasızlıktan
11. Dizelerdeki numaralanmış sözcüklerden hangisi "iyelik eki" almamıştır?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

Çözüm

I — (benim) arka-m
II — "gecelerde" sözcüğü "çokluk eki" ve "bulunma durum eki" almıştır.
III — (onun/kendi) eller-i
IV — (benim) defter-im
V — (onun) iman-ı
Cevap B

Ben tüberkülozdan yatarken (I) hastanede
Dostlar unutmuş (II) adımı
Yâr (III) kocaya gitmiş…
Ve (IV) dünyamız Rabbim
Bir (V) hastalıktan sonra
Eskisi gibi değil
12. Bu dizelerdeki numaralanmış sözcüklerden hangisi yalın haldedir?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

Çözüm

Yalın hal, adın durum eklerinden birini almamış halidir.
İyelik eki alan "dünyamız" sözcüğü yalın haldedir.
Hastane-de (bulunma), adım-ı (belirtme), kocay-a (yönelme), hastalık-tan (ayrılma)
Cevap D

Kapımı çalıp durma ölüm,
Açmam;
Ben ölecek adam değilim.
Alıştım bir kere gökyüzüne;
Bunca yıllık yoldaşımdır bulutlar.
13. Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi yoktur?
A) Birleşik isim
B) Türemiş isim
C) Ek eylem almış isim
D) Tamlayanı düşmüş isim tamlaması
E) Belirtili isim tamlaması

Çözüm

Birleşik isim — gökyüzü
Türemiş isim — yoldaş
Ek eylem almış isim — adam değilim, yoldaşımdır
Tamlayanı düşmüş isim tamlaması — (benim) yoldaşım
Dizelerde belirtili isim tamlamasına örnek yok.
Cevap E

14. Aşağıdaki dizelerin hangisinde tamlayanı ile tamlananı yer değiştirmiş bir isim tamlaması vardır?
A) 
Dönerken evime
Uğurlar olsun diyor bir ses
B) Şimdi kime ve nasıl söylesem
Ayrılırken bu şehri sevdiğimi
C) Bitmek üzere yolculuk
Açtı dalda tomurcuk
D) 
Yok, eski hali İstanbul’un
Nerde o İstanbul
E) Şiirler söylemek istiyorum size
En tatlı ümitler içinde

Çözüm

İstanbul’un (eski) hali
Cevap D

Belirtili isim tamlamalarında kimi zaman tamlayan eki "-in" yerine "-den" durum eki kullanılır.
15. Aşağıdakilerin hangisinde bu duruma örnek olabilecek bir kullanım vardır?
A) İçinden tren geçen bir şehirde büyümüştü.
B) Ardımda bıraktım dünden kalan ne varsa.
C) Komşulardan biri site yönetimine söylemiş.
D) Devamsızlığınla ilgili olarak okuldan bir kağıt geldi.
E) Yılandan korkmam yalandan korktuğum kadar.

Çözüm

Komşulardan biri (Komşular-ın biri)
Cevap C

16. Aşağıdakilerin hangisinde bir isim, ek eylem alarak yüklem olmuştur?
A) Ne dönüp duruyor havada kuşlar
B) 
Aşk, yoksun sen, seni biz uydurduk.
C) 
Bahçemde açılmaz seni görmezse çiçekler
D) Bir şarkı dökülüyor sokağa pencereden
E) Geçtim yine dün eski hazan bahçelerinden

Çözüm

B — "yoksun" (Ek eylemin geniş zamanı)
Cevap B

Uzanıverse gövdem (I) taşlara boydan boya
Alsa buz gibi taşlar (II) alnımdaki bu (III) ateşi
Dalıp sokaklar kadar esrarlı bir (IV) uykuya
Ölse, kaldırımların kara sevdalı (V) eşi
17. Bu dizelerdeki altı çizili sözcüklerden hangisi adın durum eklerinden birini almamıştır?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

Çözüm

I — taşlar-a (yönelme)
II — alnım-da (bulunma)
III — ateş-i (belirtme)
IV — uyku-y-a (yönelme)
V — kaldırımlar-ın (kara sevdalı) eş-i (tamlanan/iyelik eki)
Cevap E

Ağaçsız bir meydanda büyük kütükler yandı
Haydutların karanlık yüzleri aydınlandı
18. Bu dizelerde sözcük türü isim olan kaç sözcük vardır?
A) I   B) 2  C) 3   D) 4  E) 5

Çözüm

İsim: meydanda, kütükler, haydutların, yüzleri
Cevap D

Bin atlı akınlarda çocuklar gibi şendik
Bin atlı o gün dev gibi bir orduyu yendik
19. Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi yoktur?
A) Topluluk adı
B) Çoğul ad
C) İyelik eki
D) Belirtme durum eki
E) Ek eylem

Çözüm

Topluluk adı — ordu
Çoğul ad — akınlar, çocuklar
Dizelerde iyelik ekine örnek yok.
Belirtme durum eki — orduyu
Ek eylem —şen-di-k
Cevap C

Uyuşamayız, yollarımız ayrı;
Sen (I) ciğercinin kedisi, ben (II) sokak kedisi;
(III) Senin yiyeceğin, (IV) kalaylı kapta;
Benimki aslan ağzında;  
Sen (V) aşk rüyası görürsün, ben kemik
20. Numaralanmış sözcük gruplarından hangisi diğerlerinden farklıdır?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

Çözüm

"Kalaylı kap" bir sıfat tamlaması iken diğerleri isim tamlamasıdır.
cevap D

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Desteğiniz bizim için önemli. Daha iyi içerikler üretmemiz için yorumlarınızla bize destek olabilirsiniz. Ayrıca sayfaya daha rahat ulaşmak için sayfamızı sık kullanılanlar klasörüne eklemeyi unutmayınız.