15 Ekim 2017 Pazar

Türkçenin Ses Özellikleri

1.Türkçe sözcüklerde uzun ünlü bulunmaz. İçinde uzun ünlü bulunan sözcükler yabancı asıllıdır: câhil, dâhil, hâkim, mâvi, nâhoş, perîşân, şâir, târîh, vazîfe...
2.“o, ö” ünlüleri Türkçe sözcüklerin yalnız ilk hecelerinde bulunabilir. İlk hece dışında o, ö sesleri olan sözcükler yabancı asıllıdır: balkon, biyografi, doktor, egzoz, fizyoloji, floresan, klasör, konsol, konsültasyon, monitör, otomobil, personel, profesör, salon, traktör, horoz, bornoz…
3.Türkçe sözcüklerin başında “c, ğ, l, m, n, r, v, z” ünsüzleri bulunmaz (pratik bilgi - "ceneviz mağazaları" sözcük grubunun ünsüzleri). Bu ünsüzler ile başlayan sözcükler yabancı asıllıdır: can, cami, limon, memur, namaz, rahat, vakit, zaman, zarf gibi. 
Bu maddeyle ilgili özel durumlar:
  • "cıvıl cıvıl, cızırtı, cıyak cıyak; lıkır lıkır; vızıltı, vızıldamak, zırıltı, zınk" gibi yansıma sözcükler, 
  • Ne ve ne ile yapılmış birleşik sözcükler ile (nasıl, niçin), nene, nine ve ninni sözcükleri, 
  • Sözcük başındaki bazı b'lerin zaman içinde "v" olması bu kural için istisna durumlardır.
4. “f, h, j” ünsüzleri Türkçede aslî olarak yoktur; bu ünsüzler Türkçe için ikincildir. Türkçede f ve h harfleri yalnızca ünlemlerde ve yansıma sözcüklerde görülür: fıkırdamak, fısıltı, fısır fısır, fokurdamak, hırıltı, hışır hışır, ... 
5. Türkçede söz sonunda “b, c, d, g” ünsüzleri bulunmaz. Ancak anlam farkını belirtmek için ad, od, sac gibi birkaç sözcüğün yazımında bu kurala uyulmaz.

6.Türkçede iki ünlü yan yana gelemez: reel, fuaye, reaktör, teori ...

7.Türkçede sözcük ya da hece sonunda sadece belli ünsüz çiftleri bulunabilir: lç, lk, lp, lt, nç, nk, nt, rç, rk, rp, rs, rt, st, şt

8.Türkçede sözcük ya da hece sonunda yan yana üç ünsüz bulunmaz: sfenks, kontekst ...

9.Türkçe kelimelerin başında iki ünsüz veya üç ünsüz bulunmaz. Blok, bravo, grup, klâsik, kral, kronoloji, spor, stop, stres, plâj, program,  strateji, tren gibi kelimeler, başka dillerden alınmadır. 
10.Türkçede vurgu genelde son hece üzerindedir.
İlgili Sayfalar

Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme

Yorumlarınız bizim için önemli. Lütfen yorum yaparak daha iyi içerikler üretmemiz için bize destek olunuz.