Soru İşareti Nerelerde Kullanılmaz?

1. Soru ekinin (-mı, -mi) soru anlamından uzaklaştığı cümlelerde soru işareti kullanılmaz:
  • Şirin mi şirin bir kız çocuğu. (pekiştirme)
  • Bunu bize yapar mı yapar. (olasılığı pekiştirme)
  • Eve geldi mi hemen üstünü değiştirir. (zaman anlamı, "gelince")
  • Geldi mi gitmez. (karşıtlık)

2. Soru bildiren sözcüklerde soru anlamı temel cümlenin yüklemine yönelik değilse soru işareti kullanılmaz:
  • Ben hangi şehirdeysem yalnızlığın başkenti orası.
  • Niçin geldiğini bilmiyoruz.
  • Bu günler nasıl olsa geçer.
  • Ne yapsak silinmiyor ruhtan geçmişin izi.

Uyarılar

👉 Soru ifadesi taşıyan sıralı ve bağlı cümlelerde soru işareti en sona konur:
  • Kim bilir, nerde, nasıl, kaç yaşında?
  • Ne dersiniz ağalar, yanılıyor muyum?

👉 Amacı, karşıdan bir yanıt almak olmayan sözde soru cümlelerinin sonuna da soru işareti konur. Bunlar, anlamı daha etkili kılmak için yargıyı soru yoluyla ileten cümlelerdir:
  • O soruyu nasıl görmedim ben?
  • Benim mi Allah'ım bu çizgili yüz?
  • Bu kaçıncı bahçe gördüm tarumar?

👉 Soru bildiren ancak soru eki veya sözü içermeyen cümlelerde soru işareti konur. Bu tür cümleler özellikle karşılıklı konuşmalara yer verilen eserlerde görülür:
  • — Yardıma hazırız, Paşa'm. 
  • — Yardım?
  • — Doğum tarihiz? 
  • — 1973.

👉 Soru işareti -soru anlamı dışında- bilinmeyen, kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan yer, tarih vb. durumlarda yay ayraç içinde kullanılır:
  • Yunus Emre (1240?- 1320?)
  • 1496 (?) yılında doğan Fuzuli...
  • Ankara’dan Antalya’ya arabayla üç saatte (?) gitmiş.

İlgili Sayfalar 





Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Sayfadan sınırsız yararlanabilmek için "Takip Et" butonuna tıklayınız. Sitedeki ders notlarını (pdf) bilgisayarınıza indirmek için de "www.shopier.com/s/store/yksedebiyat" adresini ziyaret edebilirsiniz.