14 Aralık 2021 Salı

Tanzimat Edebiyatı Konu Testi 9

(I) Tanzimat edebiyatı birinci dönemi Tercüman-ı Ahval gazetesinin çıkarılmasıyla başlamıştır. (II) Bu dönem sanatçıları eski kültürün içinde doğup büyüseler de divan şiirinden kopmayı başarabilmişlerdir. (III) Onlar için edebiyat, halkı bilgilendirmeye yarayan bir araçtır. (IV) Bu arada dilde sadeleşmeyi savunmuşlar ancak pek başarılı olamamışlardır. (V) Yine bu dönemde halk edebiyatı ve hece vezni savunulsa da uygulamaya geçirilememiştir.
1. Numaralanmış cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı yapılmıştır?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

(I) Tanzimat edebiyatının ikinci dönemi II. Meşrutiyet sonrasına rastlar. (II) Dönemin siyasi yapısı nedeniyle toplum sorunlarından ve siyasetten uzaklaşılmış; sanat için sanat görüşü savunulmuştur. (III) Bu arada dilde sadeleşme hareketinden uzaklaşılarak ağır bir dil kullanılmıştır. (IV) Şiirde romantizmin etkisi sürerken roman ve öykülerde daha çok realizm etkili olmuştur. (V) İlk realist roman kabul edilen Araba Sevdası da Recaizade Mahmut Ekrem tarafından yazılmıştır.
2. Parçadaki numaralanmış eserlerden hangisi bilgi yanlışlığına neden olmuştur?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V

— adlı makalesinde ele aldığı düşünceye göre divan edebiyatı, millî bir edebiyat değildir, asıl millî edebiyat halk edebiyatıdır. Yeni edebiyatımız da halk edebiyatını örnek almalıdır. Ancak sanatçı altı yıl sonra — adlı antolojisinin ön sözünde bu makaledeki düşüncelerinin aksini savunarak divan edebiyatının daha estetik olduğunu ve ölçü olarak da aruzun kullanılması gerektiğini savunmuştur.
3. Parçada bırakılan boşluklara aşağıdakilerden hangisi sırasıyla getirilmelidir?
A) Harabat, Şiir ve İnşa
B) Takdir-i Elhan, Zemzeme
C) Zemzeme, Takdir-i Elhan
D) Şiir ve İnşa, Harabat
E) Defter-i Amal, Eşar-ı Ziya

4. Aşağıdakilerden hangisi Şinasi için yanlış bir bilgi içermektedir?
A) İlk makale olan Tercüman-ı Ahval Mukaddimesini yazmıştır.
B) Batılı anlamda ilk tiyatro eseri olan Şair Evlenmesi ona aittir.
C) Atasözleri ve deyimler üzerinde çalışarak bunları Lehçe-i Osmani adlı eserinde toplamıştır.
D) Tercüme-i Manzume adlı çalışmasındaki şiirler edebiyatımızın ilk manzum çevirileridir.
E) Roman ve hikaye türünde eser vermemiştir.

Batı etkisinde gelişen Türk edebiyatının Namık Kemal’den sonra, tarihî drama sahasında eserler veren ismidir. Şiirimizin dikkate değer ve anlaşılması en güç simalarından biri olan sanatçının birçok tiyatro eseri içerisinde konusunu Türk tarihinden alan eserleri ise İlhan, Turhan ve Hakan’dır.
5. Parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Abdülhak Hamit Tarhan
B) Recaizade Mahmut Ekrem
C) Muallim Naci
D) Sami Paşazade Sezai
E) Şemsettin Sami

Yusuf Kamil Paşa’nın Fenelon’dan çevirdiği (I) Telemak ilk çeviri romanımızdır. İlk yerli roman ise Şemsettin Sami’nin yazdığı (II) Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat'tır. İlk edebi roman (III) İntibah, ilk öykü örnekleri de Ahmet Mithat Efendi’nin (IV) Letaif-i Rivayat ile Emin Nihat Bey’in (V) Muhayyelât adlı yapıtlarıdır.
6. Parçadaki numaralanmış eserlerden hangisi bir bilgi yanlışlığına neden olmuştur?
A) I   B) II   C) III   D) IV    E) V

Romanlar teknik açıdan kusurludur. Romantizm akımından etkilenen yazarların sık sık olay akışını kesip açıklamalar yaptığı, nasihat verdiği görülür. İyiler hep iyi, kötüler hep kötüdür. İyiler ödüllendirilir, kötüler ise cezalandırılır. Yazar kişiliğini gizlemez ve yanlı davranır.
7. Aşağıdaki eserlerden hangisinin parçada sözü edilen roman tekniği ve anlayışından farklı özellikler içerdiğini söylemek mümkündür?
A) Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat
B) Felatun Bey ile Rakım Efendi
C) İntibah
D) Dürdane Hanım
E) Zehra

Doğu ile Batının iyi taraflarını buluşturmaya çalışan sanatçı, bu nedenle ikinci dönem şairleri içerisinde farklı bir yerdedir. İlk şiirlerinden itibaren sağlam metinler ortaya koyan sanatçının şiirlerinde kullandığı sade Türkçe, hatta yer yer halk şiiri kaynaklarına yöneliş, onun en çok övgü alan taraflarıdır.
8. Parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Recaizade Mahmut Ekrem
B) Abdülhak Hamit Tarhan
C) Nabizâde Nazım
D) Sami Paşazade Sezai
E) Muallim Naci

Genç bir şair olan Müştak Bey, mahallesinde oturan Kumru adlı genç bir kadını sever ve onunla evlenmek ister. Habbe Kadın ve Ziba Dudu bu evlilik için aracı olur. Nikahtan sonra Müştak Bey'e Kumru'nun yaşlı ve çirkin ablası Sakine Hanım'ı getirirler. Genç şairin arkadaşı Hikmet Bey de din adamlığı rolünü kötüye kullanan Ebullaklaka'ya rüşvet vererek arkadaşını bu durumdan kurtarır.
9. Parçada özeti verilen eserin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Şinasi
B) Ziya Paşa
C) Namık Kemal
D) Recaizade Mahmut Ekrem
E) Abdülhak Hamit Tarhan

İlk şiir kitabı olan Nağme-i Seher, onun daha çok eski tarzda yazdığı manzumeleri içerir. Yadigâr-ı Şebab adlı eseriyle yenilik arayışları içine giren sanatçı yine de çok başarılı bulunmamıştır. Hatta Ahmet Hamdi Tanpınar, ondaki yeniliğin eski tarza yakın yazdığı gazel ve kasidelere farklı isimler vermekten ibaret olduğunu söyler.
10. Parçada sözü edilen Tanzimat sanatçısı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ziya Paşa
B) Namık Kemal
C) Abdülhak Hamit Tarhan
D) Recaizade Mahmut Ekrem
E) Muallim Naci

11. Aşağıdakilerden hangisi Namık Kemal için yanlış bir bilgi içermektedir?
A) Encümen-i Şuara'nın üyelerinden biridir.
B) Aruzdan vazgeçmese de heceyi de kullanmıştır.
C) En önemli iki eleştirisi Ziya Paşa’ya karşı kaleme aldığı Tahrib-i Harabat ile Takip'tir.
D) Tüm eserlerinde romantizm etkisi görülür.
E) Şiirlerinde Batıdan aldığı nazım şekillerini kullanmıştır.

Bihruz Bey, bir Osmanlı paşasının oğludur. Babası ölünce Bihruz ile cahil ve saf annesine büyük bir miras kalır. Bihruz Bey, hazır paranın bitmeyeceğini sanarak kendini gezmeye, eğlenceye verir. Alafranga giyinmek; terziler, garsonlar ve ayakkabıcılar arasında yarım yamalak öğrendiği Fransızca sözcükleri kullanmak onun başlıca meraklarıdır.
12. Parçada sözü edilen eser aşağıdakilerden hangisidir?
A) Taaşşuk-ı Talat ve Fitnat
B) İntibah
C) Karabibik
D) Araba Sevdası
E) Sergüzeşt

13. Aşağıdakilerden hangisi hikaye tekniği açısından diğerlerine göre daha başarılı eserler vermiştir?
A) Ahmet Mithat
B) Recaizade Mahmut Ekrem
C) Sami Paşazâde Sezai
D) Nabizâde Nazım
E) Direktör Ali Bey

Tanzimat’ın ilanı sonrasında edebiyatımızda daha önce örneği olmayan birçok türde eser verilmiştir.
14. Aşağıdakilerden hangisi bu yeni türler içinde gösterilemez?
A) Makale
B) Mektup
C) Eleştiri
D) Günlük
E) Roman

Edebî eserlerinin yanı sıra birçok alanda yaptığı tercümeler, ansiklopedi ve sözlük yazarlığı ve Türkçe üzerine yazdığı ufuk açıcı makalelerle tanınmıştır. Türkçeye "Osmanlıca" denmesine karşı çıkan yazar, makaleleriyle ilmî Türkçülüğün kurucularından biri olmuştur. Bu anlamda sözlüğüne verdiği Kamus-ı Türkî adı da onun Türkçeye verdiği değeri göstermektedir.
15. Parçada sözü edilen yazar aşağıdakilerden hangisidir?
A) Sami Paşazade Sezai
B) Şemsettin Sami
C) Muallim Naci
D) Ahmet Vefik Paşa
E) Namık Kemal

Abdülhak Hamit’in şehir ve tabiat hayatına ilişkin duygu ve düşünüşlerini dile getirdiği manzumeleri genellikle bu eserde yer almıştır. On bölümden oluşan eser, biçim ve içerik olarak çağı için oldukça yenidir. Şair, eseriyle Türk şiirine yeni bir tabiat anlayışı getirmiştir. Eserde köy hayatının güzelliğine karşın şehir hayatının çirkinliğine vurgu yapılır.
16. Parçada sözü edilen eser aşağıdakilerden hangisidir?
A) Makber
B) Sahra
C) Hacle
D) Garam
E) Ölü

Şinasi, Paris’e kaçınca gazeteyi iki yıl kadar Namık Kemal idare etmiştir. Daha sonraları Ebüzziya Tevfik ve Recaizade Mahmut Ekrem’in çalıştığı gazete bir açıdan tüm bu sanatçılar için bir mektep görevi üstlenmiştir.
17. Parçada sözü edilen gazete aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tasvir-i Efkar
B) Tercüman-ı Ahval
C) Ceride-i Havadis
D) İbret
E) Takvim-i Vekayi

Recaizâde Mahmut Ekrem'in Mülkiyedeki öğretmenliği sırasında yazdığı ders notlarından oluşan bir eserdir. Yazarın bunun yanı sıra — isimli bir eleştiri kitabı ile — adında bir edebiyat tarihi eseri de vardır. Ayrıca ön sözünde verdiği edebî bilgiler açısından — de önemlidir.
18. Parçada bırakılan boşlukların herhangi birine aşağıdaki eserlerden hangisi getirilemez?
A) Kudemadan Birkaç Şair
B) Talim-i Edebiyat
C) Takdir-i Elhan
D) Islahat-ı Edebiyye
E) Zemzeme III

Eser — Tür
I. Zafername - Hiciv
II. Renan Müdafaanamesi - Eleştiri
III. Muhsin Bey - Tiyatro
IV. Paris'te Bir Türk - Roman
V. Demdeme - Eleştiri
19. Numaralanmış eser-tür eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
A) I   B) II   C) III   D) IV   E) V
 
Tiyatro en çok eser verdiği türdür. Ona göre tiyatro en faydalı eğlencedir. Eserleri belli bir tezin işlendiği bir dava tiyatrosu özelliği gösterir. Celal Mukaddimesinde ilk defa tiyatro türü üzerinde detaylıca durmuştur. Şiirlerinde olduğu gibi tiyatrolarında da romantik etki hâkimdir.
20. Parçada sözü edilen Tanzimat sanatçısı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Şinasi
B) Şemsettin Sami
C) Namık Kemal
D) Ahmet Vefik Paşa
E) Abdülhak Hamit Tarhan

👉 Bu testi pdf olarak indirebilirsiniz.

İlgili Sayfalar



Cevaplar


1.B  2.A  3.D  4.C  5.A  6.E  7.E  8.E  9.A  10.D  11.E  12.D  13.C  14.B  15.B  16.B  17.A  18.D  19.C  20.C

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Desteğiniz bizim için önemli. Daha iyi içerikler üretmemiz için yorumlarınızla bize destek olabilirsiniz. Ayrıca sayfaya daha rahat ulaşmak için sayfamızı sık kullanılanlar klasörüne eklemeyi unutmayınız.