Gazel
Esîr-i derd-i ışk u dâğ-ı hicrân olmasun yâ Rab
Dem-â-dem cevrlerdür çekdügüm bî-rahm bütlerden
Bu kâfirler esîri bir müselmân olmasun yâ Rab
Görüp endîşe-i katlümde ol mâhı budur derdüm
Ki bu endîşeden ol meh peşîmân olmasun yâ Rab
Çıkarmak etseler tenden çeküp peykânın ol servün
Çıkan olsun dil-i mecrûh peykân olmasun yâ Rab
Demen kim adli yoh yâ zulmü çoh her hâl ile olsa
Gönül tahtına andan özge sultân olmasun yâ Rab
Cefâ vü cevr ile mu’tâdem anlarsuz nolur hâlüm
Cefâsına had ü cevrine pâyân olmasun yâ Rab
Fuzûlî buldu genc-i âfiyet meyhâne küncinde
Mübârek mülkdür ol mülk vîrân olmasun yâ Rab
Fuzuli (16.yy.)
Nazım şekli: gazel
Aruz kalıbı: mefâîlün mefâîlün mefâîlün mefâîlün
Günümüz Türkçesiyle...
I. Beyit
Menüm tek hiç kim zâr u perîşân olmasun yâ Rab
Esîr-i derd-i ışk u dâğ-ı hicrân olmasun yâ Rab
Aruz kalıbı: mefâîlün mefâîlün mefâîlün mefâîlün
Günümüz Türkçesiyle...
I. Beyit
Menüm tek hiç kim zâr u perîşân olmasun yâ Rab
Esîr-i derd-i ışk u dâğ-ı hicrân olmasun yâ Rab
Hiç kimse benim gibi ağlayıp perişan olmasın ya Rab
Aşk derdi ile ayrılık yarasının esiri olmasın ya Rab
Aşk derdi ile ayrılık yarasının esiri olmasın ya Rab
Sözcükler
tek: gibi
hiç kim: hiç kimse
zâr: ağlayan inleyen
dağ: yara
hicran: ayrılık
2. Beyit
Dem-â-dem cevrlerdür çekdügüm bî-rahm bütlerden
Bu kâfirler esîri bir müselmân olmasun yâ Rab
Her zaman eziyet çekerim merhametsiz güzellerden
Bu kâfirlerin esiri bir Müslüman olmasın ya Rab
Bu kâfirlerin esiri bir Müslüman olmasın ya Rab
(Bu güzeller insanı dinden imandan çıkarırlar.)
Sözcükler
demâdem: her zaman, durmadan
cevr: haksızlık, üzme, üzülme, zulüm
bî-rahm: merhametsiz
büt: put, put gibi güzel
3. Beyit
Görüp endîşe-i katlümde ol mâhı budur derdüm
Ki bu endîşeden ol meh peşîmân olmasun yâ Rab
O ay yüzlünün beni öldürmeyi tasarladığını gördüm
Ki o ay yüzlü bu düşüncesinden pişman olmasın ya Rab
Görüp endîşe-i katlümde ol mâhı budur derdüm
Ki bu endîşeden ol meh peşîmân olmasun yâ Rab
O ay yüzlünün beni öldürmeyi tasarladığını gördüm
Ki o ay yüzlü bu düşüncesinden pişman olmasın ya Rab
(Beni öldürecek olan o süzgün bakışlarını benden esirgemesin.)
Sözcükler
endişe: düşünce
mâh (meh): ay
katl: öldürme
peşiman: pişman
4. Beyit
Çıkarmak etseler tenden çeküp peykânın ol servün
Çıkan olsun dil-i mecrûh peykân olmasun yâ Rab
Çıkarmak isterler tenimden çekip gamze okunu o servinin
Çıkan yaralı gönlüm olsun gamzesinin oku olmasın ya Rab
Açıklama: Sevgilinin oka benzeyen süzgün bakışını (gamze) tenimden çıkarmak isterler. Mademki çekilecek o ok, gönülle birlikte çıksın; yeter ki gönülden ayrılmasın.
Sözcükler
peykân: Okun ucundaki sivri demir, temren
serv: Bir tür ağaç, selvi
dil: gönül
mecruh: yaralı
5. Beyit
Demen kim adli yoh yâ zulmü çoh her hâl ile olsa
Gönül tahtına andan özge sultân olmasun yâ Rab
Adaleti yok ya da zulmü çok demeyin, her ne olsa da
Gönlümün tahtına ondan başka sultan olmasın ya Rab
Demen kim adli yoh yâ zulmü çoh her hâl ile olsa
Gönül tahtına andan özge sultân olmasun yâ Rab
Adaleti yok ya da zulmü çok demeyin, her ne olsa da
Gönlümün tahtına ondan başka sultan olmasın ya Rab
dimen: demeyin
adl: hakkaniyet, adâlet üzere oluş
6. Beyit
Cefâ vü cevr ile mu’tâdem anlarsuz nolur hâlüm
Cefâsına had ü cevrine pâyân olmasun yâ Rab
Cefa ve eziyetine alışmışım, onlarsız ne olur halim
Cefasına sınır ve eziyetine son olmasın ya Rab
Cefâ vü cevr ile mu’tâdem anlarsuz nolur hâlüm
Cefâsına had ü cevrine pâyân olmasun yâ Rab
Cefa ve eziyetine alışmışım, onlarsız ne olur halim
Cefasına sınır ve eziyetine son olmasın ya Rab
Sözcükler
cefa: eziyet, sıkıntı
cevr: haksızlık, üzme, üzülme, zulüm
vü: ve
mutad: alışık olma, alışılmış
anlarsız: onlarsız
had: sınır
pâyân: son
7. Beyit
Fuzûlî buldu genc-i âfiyet meyhâne küncinde
Mübârek mülkdür ol mülk vîrân olmasun yâ Rab
Fuzuli meyhane köşesinde buldu sağlık-esenlik hazinesini
O mülk mübarek bir mülktür, yıkılıp harap olmasın ya Rab
cefa: eziyet, sıkıntı
cevr: haksızlık, üzme, üzülme, zulüm
vü: ve
mutad: alışık olma, alışılmış
anlarsız: onlarsız
had: sınır
pâyân: son
7. Beyit
Fuzûlî buldu genc-i âfiyet meyhâne küncinde
Mübârek mülkdür ol mülk vîrân olmasun yâ Rab
Fuzuli meyhane köşesinde buldu sağlık-esenlik hazinesini
O mülk mübarek bir mülktür, yıkılıp harap olmasın ya Rab
Sözcükler
genc: hazine
afiyet: esenlik, sıhhat ve selâmet
künc: köşe
Konu Anlatımı İndir 👇
👉 Divan Şiiri Örnekleri
Yararlanılan Kaynaklar
Fuzuli'nin “Olmasun Yâ Rab” Redifli Gazelinin Şerhi ve Yapısalcılık Açısından İncelenmesi, Ali Rıza Özuygun, Lokman Gözcü
Şahane Gazeller 1, İskender Pala
Yararlanılan Kaynaklar
Fuzuli'nin “Olmasun Yâ Rab” Redifli Gazelinin Şerhi ve Yapısalcılık Açısından İncelenmesi, Ali Rıza Özuygun, Lokman Gözcü
Şahane Gazeller 1, İskender Pala
Fuzuli Divanı Şerhi, Ali Nihat Tarlan

Hiç yorum yok:
Yorum Gönder
Desteğiniz bizim için önemli. Daha iyi içerikler üretebilmemiz için hem "Takip Et" butonuna tıklayarak hem de yorumlarınızla bize destek olabilirsiniz. Ayrıca sayfaya daha rahat ulaşmak için sayfamızı sık kullanılanlar klasörüne eklemeyi unutmayınız.