12 Şubat 2021 Cuma

Yazım Yanlışları Konu Testi 2 Çözümlü

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Bu belayı defetmek için birlikte hareket etmeliyiz.
B) Sokak ortasında darbedilen adam esnafa sığındı.
C) Beni bugün affedin, yapacak işlerim var.
D) Yarım saatte bir kilometre yol katettik.
E) Bunları okuyucularımızın takdirlerine arzediyoruz.

Çözüm 

affetmek → et- ve ol- yardımcı eylemleriyle birleşirken ünlü düşmesine ya da ünsüz türemesine uğrayan birleşik kelimeler bitişik yazılır.
defetmek, darbetmek, katetmek → Bu örneklerde Türkçede gösterilmeyen bir ses ( ع ) düşmesi olduğu için bitişik yazılmaktadır.
arz etmek → Yar­dımcı eylemlerle kurulan birleşik fiillerin ilk kelimesinde herhangi bir ses düşmesi veya türemesine uğramazsa ayrı yazılır.
Cevap E

(I) Şereflikoçhisar İlçesi yakınlarında yer alan (II) Tuz Gölü, Türkiye'nin tuz ihtiyacının büyük bir bölümünü karşılamasının yanı sıra, (III) doğal güzelliği ile de görülmeye değer bir yerdir. (IV) Adeta "bozkırın gelinliği" görünümünde olan gölde, (V) gün batımında güneşin son ışıkları tuz tabakasında kristal görüntüler oluşturur.
2. Bu parçadaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) I.    B) II.    C) III.    D) IV.    E) V.

Çözüm

(I) → "Şerelikoçhisar ilçesi" şeklinde yazılmalıydı.
Özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, belde, köy vb. sözler küçük harfle başlar: Kocaeli ili, Fatih ilçesi, Uzungöl beldesi, Güzelpınar köyü vb.
Cevap A

3. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Konuyla ilgili olarak MEB'in yapacağı açıklama bekleniyor.
B) YÖK'ün koordinasyonu ile uzaktan eğitim verilecek.
C) TDK’nın kuruluşunun 87. yıl dönümünü kutluyoruz.
D) Yayımlanan ilana göre, TÜBİTAK'a 23 araştırmacı alınacak.
E) ODTÜ'ye yatay geçiş yapmanın şartları açıklandı.

Çözüm

TDK (TDK'nin olmalıydı.) → Büyük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kısaltmanın son harfinin okunuşu esas alınır: THY'de, TRT'yi, TSK'de, YSK'ye...
MEB'in, YÖK'ün, TUBİTAK'a, ODTÜ'ye → Kısaltması büyük harflerle yapıldığı halde bir sözcük gibi okunan kısaltmalara getirilen eklerde kısaltmanın okunuşu esas alınır.
Cevap C

İstanbul (I) siluetinin seçkin (II) ögelerinden biri olan Kız Kulesi, turistik tesise dönüştürülmek üzere kapsamlı bir (III) restorasyona konu olunca yaygın tartışmaların da odağına yerleşti. Bu tartışmalar (IV) Kız Kulesi'ni, yalnız mimarlık yayınlarının değil, günlük (V) gazetelerin de yer verdiği ilgi çekici bir konuya dönüştürdü.
4. Bu parçadaki altı çizili sözlerden hangisinin yazımı yanlıştır?
A) I.    B) II.    C) III.    D) IV.    E) V.

Çözüm

siluet değil, silüet olmalıydı. (TDK güncel)
Cevap A

5. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Bugün ikişer ikişer saymayı öğrendik.
B) Çocuklar kapının önünde beş taş oynuyordu.
C) Davanın 5'inci duruşması bugün görülecek.
D) İlk bestesini henüz on iki yaşındayken yapmış.
E) Yarın saat 13.40'ta imzalar atılacak.

Çözüm

Bir oyun adı olan "beştaş" bitişik yazılır.
Cevap B

(I) Osmanlı İmparatorluğu’nda (II) Batılılaşma hareketleri 18. yüzyılda başlamış ve (III) Tanzimat Fermanı ile (IV) siyasî bir boyut kazanarak (V) resmî olarak onaylanmıştır.
6. Bu parçadaki altı çizili sözlerden hangisinin yazımı yanlıştır?
A) I.    B) II.    C) III.    D) IV.    E) V.

Çözüm

Nispet ekinin (î) belirtme durumu ve üçüncü şahıs ekiyle karışma ihtimali yoksa kullanılmasına gerek yoktur: felsefi, siyasi, azami, hayati vb.
Cevap D

7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Samanyolu'ndaki yıldızların yüzde 80’i Güneş’ten küçüktür.
B) Satürn’ün en dıştaki halkasının çapı 280.000 km'dir.
C) Elli yıl önce bugün Apollo 11 astronotları Ay'a iniş yolundaydı.
D) Gökyüzü ile ilgilenen eski insanlar yıldızları gruplara ayırmışlar.
E) Kuyrukluyıldızlar buz ve tozlardan oluşan küçük gök cisimleridir.

Çözüm

"Kuyruklu yıldız" ayrı yazılan bir birleşik sözcüktür. Kural: Birleşme sırasında sözcüklerden hiçbiri veya ikinci kelimesi anlam değişikliğine uğramayan birleşik sözcükler ayrı yazılır.
Cevap E

8. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Yaşayan en büyük kuş olan deve kuşu uçamaz.
B) Afrika'nın en vahşi hayvanı su aygırıdır.
C) Balarıları toplu halde yaşayan sosyal böceklerdir.
D) Denizanaları sudaki akıntıyla sürüklenir.
E) Baykuşlar boyunlarını 270 derece çevirebilir.

Çözüm

İkinci sözcük anlamını koruduğu için "bal arısı" ayrı yazılır. Kural: Birleşme sırasında sözcüklerden hiçbiri veya ikinci kelimesi anlam değişikliğine uğramayan birleşik sözcükler ayrı yazılır. "Baykuş" sözcüğünde ikinci sözcük anlamını koruduğu halde bitişik yazılmaktadır.
Cevap C

(I) Eski Mısırlılar'ın kullandığı yazıya hiyeroglif denir. (II) Yüzlerce yıl boyunca hiyerogliflerin ard arda dizilmiş anlamsız kutsal şekiller olduğu düşünülmüştür. (III) Onların gizemli Eski Mısır dünyasını gözler önüne serecek bir yazı olduğu anlaşılınca dönemin en büyük dilbilimcileri bu yazının şifresini çözmeye çalışırlar. (IV) 1799’da Mısır'ın Rosetta Kasabası'nda tesadüfen bulunan bir kaya bu gizemli yazının çözülmesinde çok önemli bir rol oynar. (V) Çünkü MÖ 196’da hazırlanan bu tarihsel kayanın bir yüzünde Eski Yunanca bir yazı ve o yazının hiyerogliflerle kazınmış tercümesi yer alıyordu.
9. Bu parçadaki numaralanmış yerlerin hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?
A) I.    B) II.   C) III.    D) IV.    E) V.

Çözüm

(I) - Mısırlılar (Özel adlara getirilen yapım ekleri ile bu ekten sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.)
(II) - art arda
(III) - dil bilimci
(IV) - Rosetta kasabasında
Cevap E

10. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Uçan daire haberleri her zaman ilgi çeker.
B) Halamız gün görmüş bir kadındı.
C) Yurtsever ve çalışkan insanlara ihtiyacımız var.
D) Hemen her şartta güler yüzlü olmayı başarabiliyordu.
E) Koşar adım bize doğru geliyordu.

Çözüm

güngörmüş, yurtsever 
→ Bazı sıfat-fiil eklerinin kalıplaşmasıyla oluşan birleşik sözcükler bitişik yazılır (sıfat-fiil eki birleşik sözcüğün sonunda olmalı)
uçan daire, güler yüz, koşar adım → -r / -ar / -er, -maz / -mez ve -an / -en sıfat-fiil ekleriyle kurulan sıfat tamlaması yapısındaki birleşik kelimeler ayrı yazılır. Başka bir ifade ile sıfat-fiil eki ilk sözcüğe gelmişse ayrı yazıyoruz. ("bilirkişi" hariç)
Cevap B


11. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Yurt dışında görev yapan öğretmenlerimizden biriydi.
B) Yeni kitabı için benden bir önsöz yazmamı istedi.
C) Bir akşamüzeri haber vermeden çıkageldi.
D) Günümüzde reklamlar bilinçaltımızı hedef almaktadır.
E) Bu çalışma ana dil öğretimine yeni yaklaşımlar getiriyor.

Çözüm

"Ön söz" ayrı yazılır.
Alt, üst, ana, ön, art, arka, yan, karşı, iç, dış, orta, büyük, küçük, sağ, sol, peşin, bir, iki, tek, çok, çift sözlerinin başa getirilmesiyle oluşturulan birleşik kelime ve terimler ayrı yazılır.
Cevap B

12. Aşağıdaki cümlelerin hangisindeki altı çizili sözcüğün yazımı yanlıştır?
A) Masaya bağlanan kollu bir kalemtıraşı bile vardı.
B) Öğrenci kulüpleri sosyalleşmenin yollarından biridir.
C) Psikiyatr olmak için ilk önce tıp fakültesini kazanman lazım.
D) Kollektif emeğe inanan bir adamdı babam.
E) Osmanlıca gazete koleksiyonunu bağışlamayı düşünüyor.

Çözüm

kollektif değil "kolektif" olmalıydı.
Cevap D

13. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı yoktur?
A) Süveyş kanalı en önemli su yollarından biridir.
B) Ankara kalesinin ilk yapım tarihi kesin olarak bilinmemektedir.
C) Hacı Doğan Mahallesi'ndeki bu yapı, 1685'de yaptırılmıştır.
D) Bitik Höyüğü, Ankara'nın 42 kilometre kuzey batısında yer almaktadır.
E) Polatlı'ya bağlı Yassıhöyük köyü dört bin yıllık bir tarihe ev sahipliği yapıyor.

Çözüm

A - Süveyş Kanalı →Yer adlarında ilk isimden sonra gelen ve deniz, nehir, göl, dağ, boğaz, kanal vb. tür bildiren ikinci isimler büyük harfle başlar.
B - Ankara Kalesi'nin → Saray, köşk, han, kale, köprü, kule, anıt vb. yapı adlarının bütün sözcükleri büyük harfle başlar:
C - 1685'te → Ünsüz benzeşmesi, ...seksen beşte
D - kuzeybatısında → ara yönler bitişik yazılır.
E'de yazım hatası yok. "Yassıhöyük köyü" doğru yazılmış. Özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, belde, köy vb. sözler küçük harfle başlar.
Cevap E

14. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Bu konuda bütün paydaşlarımızla iş birliği içindeyiz.
B) Yöre insanı geleneklerinin birçoğunu bugün de devam ettiriyor.
C) Akşam gazetesinde yirmi beş yıl boyunca fıkra yazarlığı yaptı.
D) İstanbul Üniversitesi'nden 1955'te mezun olmuş.
E) Sodom ve Gomore 1928 yılında yayımlandı.

Çözüm

"İstanbul Üniversitesinden" şeklinde yazılmalıydı.
Kurum, kuruluş, kurul, birleşim, oturum ve iş yeri adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz.
Cevap D

15. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir yazım yanlışı vardır?
A) Devlet kelimesi Latince'de durmak, yerleşmek anlamlarında kullanılmış.
B) Dinozor "korkunç kertenkele" anlamına gelen Yunanca bir sözcüktür.
C) Ahtapotlar da tıpkı bukalemunlar gibi renk değiştirebilir.
D) Bu düşünce akımı, Anadolu'ya Orta Asya'dan gelmiş.
E) 1 m²ye düşen su miktarı kilogram olarak ifade edilir.

Çözüm

"Latinceden" → Özel adlara getirilen yapım ekleri ile bu ekten sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.
Cevap A


Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme

Yorumlarınız bizim için önemli. Lütfen yorum yaparak daha iyi içerikler üretmemiz için bize destek olunuz.