Edebi Sanatlar Çıkmış Sorular

(I) Güneş yavaş yavaş yükselirken antik kent aydınlanmaya başlıyor. (II) Güneşle birlikte, kentin geçmişindeki bilinmeyen yönlerin de ortaya çıkacağını sanıyor insan; ama bir süre sonra yanıldığını anlıyor. (III) Yüzyıllardır yalnızlığa alışmış, unutulmuş bu kentin geçmişini düşünüyor. (IV) Acaba bu tiyatro sahnesinde kaç oyun sergilendi, odeonda ne gibi sorunlar tartışıldı, ölümüne savaşlar nasıl yaşandı buralarda? (V) Bugün, bütün bunlardan habersiz, tarih sahnesindeki rolünü tamamlamış ve mağrur bir sessizliğe gömülmüş bir kentle karşı karşıyayız.
1. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangilerinde kişileştirme sanatı vardır? (2006)
A) I. ve II. B) I. ve IV. C) III. ve IV. D) III. ve V. E) IV. ve V.

2. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “Papatyalar, badem ve eriklerden akıllı davrandı ve ‘üçüncü cemreye’ aldanmayıp sabırla bekledi.” cümlesindekine benzer sanatlı bir söyleyiş vardır? (2009)
A) Eskiden Beyoğlu, iyi kötü her şeyiyle Batı uygarlığının simgesiydi.
B) Beyoğlu bir zamanlar yalnız Türkiye’de değil, yakın doğuda da çok ünlüydü.
C) Beyoğlu, Türkiye’nin kültür başşehrinin önemli yerlerinden biri olma özelliğini bugün de korumaktadır.
D) İstenirse Beyoğlu yine eski saygınlığına, eski güler yüzlülüğüne ve çekiciliğine kavuşturulabilir.
E) Eskiden İstanbullular, Beyoğlu’na çıkarken derlenir toplanırlar, giyimlerine özen gösterirlerdi.

3. Aşağıdaki dizelerin hangisinde ayraç içinde verilen sanat yoktur? (2010)
A)Bizden evvel buraya inen üç dört arkadaş
    Kurmuştular tutuşan ocağa karşı bağdaş (mürsel mecaz)
B)Karlar etrafı beyaz bir karanlığa gömdü
    Kar değil, gökyüzünden yağan beyaz ölümdü (tezat)
C)Sardı katil gece dünyayı siyah bir kefene
    Bir emel yıldızı göz kırpıyor ancak aradan (teşhis)|
D)Öyle bir boşandın ki çöle benzer ömrüme
    Bir Nuh tufanı oldu, sel değil, sağanak değil (telmih)
E)Çiziyorum havaya dünyamı bir çiçekle
    Ve hayran bakıyorum bu rüya gibi şekle (istifham)

(I) Onun şiirlerinde, masal, şiir, deyiş gibi halk edebiyatı ürünlerinin etkisi görülür. (II) Halk diline yaklaşmaya da özen gösteren bu sanatçının dizeleri toprak kokan yağmur damlaları gibidir. (III) Satırların arasından dökülür okuyucunun duygu dünyasına. (IV) Davetkârdır, sizi kendi dünyasına yavaşça çekip alır. (V) O sesi ne zaman duydunuz, eşiği ne zaman geçtiniz, anlayamazsınız bile. (VI) Bu anlamda, resimleri de şiirleriyle büyük benzerlik gösterir sanatçının.
4. Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangilerinde sanatlıca bir söyleyiş yoktur? (2010)
A) I. ve IV B) I. ve VI. C) II. ve V D) III. ve IV E) V ve VI.

Bir kâsedir alev dolu gönlüm yana yana
Men tâ senin yanında dahi hasretem sana
Yaşlar dökende söndüremez âteşimi su
Sunsan elinle kanımı içsem kana kana
5. Bu dörtlükle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? (2011)
A) Divan şiirine özgü benzetmelerden yararlanılmıştır.
B) Tezat sanatına başvurulmuştur.
C) Abartmaya başvurulmuştur.
D) Yinelemelere yer verilmiştir.
E) Didaktik bir boyut taşımaktadır.

Kendi hüsnünden utanmış da kızarmış yanağı
Yüzün örtüp kapamış saçları baştan aşağı
6. Bu dizelerde yer verilen sanat aşağıdakilerden hangisidir? (2012)
A) Hüsnütalil B) Tezat C) Tevriye D) Cinas E) Mecazımürsel

Şiirin en önemli unsurlarından biri de söz sanatlarıdır. Edebî sanatlar, dizelere çağrışım zenginliği ve çok boyutluluk katar.
7. Buna göre aşağıdakilerden hangisinin, çağrışım yönünden zengin olduğu söylenemez? (2013)
A) Kanı çekiliyor evlerin
     Eriyip dökülüyor damlar
B) Sonsuzlaşan yollara dalmış
    Tasalı gözler olur camlar
C) Bir bahar sabahının karanlığında ıssız
    Gökte diz çökmüş iki titrek ışıklı yıldız
D) Güneşle beraber söndüğüm akşam
     Ağlayacak hangi rüzgâr kim bilir
E) Mesut olmuş görmek isterdim hepinizi
    Her bahar gününde dertliyi, ümitsizi

8. Aşağıdaki dizelerin hangisinde, ayraç içinde verilen sanat yoktur? (2013)
A) Dolu rüzgârla çıkıp ufka giden yelkenli
    Gidişin seçtiğin akşam saatinden belli (Hüsnütalil)
B) Uçuyor rüzgâr gibi altımdaki küheylan
    Ne kadar dizginlesem yavaşlayacak değil (Mübalağa)
C) Kuşlar küsmüş yuvaya, ağaçlar yaprak vermez
     Bu kavgalar bitecek, zulüm ebedî değil (Teşhis)
D) Gerçek, hayali aştı, ufuklar uzak değil
     En olmaz isteklere uzanmak yasak değil (Tezat)
E) Gül yaprağına döndü tekmesi düşmanların
     Sunulan zehir değil, saplanan bıçak değil (Teşbih)

Şiir topladım durdum karanlıklarında gecenin
Çocuklar yaz gecesinde ateş böceği toplar gibi
9. Bu dizelerde aşağıdaki edebî sanatlardan hangileri vardır? (2014)
A)Teşbih – Kinaye
B)İstiare – Teşbih
C)Teşhis – Tezat
D)İstiare – Teşhis
E)Kinaye – Tezat


Salındı bahçeye girdi
Çiçekler selama durdu
Mor menekşe boynun burdu
Gül utandı hicabından
10. Bu dörtlükte aşağıdaki edebî sanatlardan hangisi yoktur? (2014)
A)İstiare   B)Hüsnütalil   C)Teşhis   D)Tenasüp   E)Telmih


Gördüm ol meh dûşuna bir şâl atup lâhûrdan
Gül yanaklar üstüne yaşmak tutunmuş nûrdan
11. Bu beyitteki altı çizili sözcükte aşağıdaki söz sanatlarından hangisi vardır? (2015)
(meh: ay, dûş: omuz, lâhûr: bir tür kumaş)
A)İstiare B)Telmih C)Tevriye D)Kinaye E)Teşbih 


Divan şiirinde, edebî sanatlarla sağlanan derin ve yoğun bir anlam söz konusudur. Bunu gerçekleştirmek için bazen bilinen bir olaya ait birkaç anahtar kavram verilerek okuyucunun zihninde çağrışımlar uyandırılır, bazen dış dünyadaki gerçekliklerin sınırı zorlanır, bazen
de olaylar daha çarpıcı gerekçelere bağlanır.
12. Bu parçada özellikleri dile getirilen edebî sanatlar, aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir? (2015)
A)Tevriye – Kinaye – Hüsnütalil
B)Telmih – Teşbih – Tecahülüarif
C)Telmih – Mübalağa – Hüsnütalil
D)Tenasüp – Mecazımürsel – Mübalağa
E)Tenasüp – Kinaye – Tecahülüarif

Bu şehirde sokaklar seni düşünür
Bu sokaklarda evler seninle dolu
Bu evlerde huzur bir şarkıdır söylediğin
Sen yürürken bir kilim dokunur kilometreler boyunca
Düşer kaldırımlara nakış nakış güzelliğin
13. Bu dizelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez? (2016)
A) Birinci dizede, insana ait bir özellik cansız bir varlığa nispet edilerek etkileyicilik sağlanmıştır. 
B) İkinci dizede, “seninle” sözcüğündeki mecazımürselle sevgiliye ait kimi özellikler çağrıştırılmıştır.
C) Üçüncü dizede, “huzur” ile “şarkı” sözcükleri arasında bir tezatlık söz konusudur.
D) Dördüncü dizede, sevgilinin güzelliği mübalağa yoluyla dile getirilmiştir.
E) Beşinci dizede, güzellik istiare yoluyla somut bir nesne gibi düşünülmüştür.

14. Aşağıdaki dizelerin hangisinde, ayraç içinde verilen edebî sanat yoktur? (2017)
A) Nihayetsiz bir ova ağarttı benzimizi,
    Yollar bir şerit gibi ufka bağladı bizi. (Teşbih)
B) Ellerim takılırken rüzgârların saçına
     Asıldı arabamız bir dağın yamacına. (Teşhis)
C) Ölümü hatırlatan ne var bu resimde?
     Hâlbuki hayattayız hepimiz. (Tezat)
D) Zeybek, sendeliyorsun! O ne? Soluyor benzin
     Yere, eskisi gibi, hızlı vurmuyor dizin. (Telmih)
E) Dal bir gün dedi ki tomurcuğuna:
    Tenimde bir yara işler gibisin. (İntak)

"Her akşam güneşin battığı yerden / Gözlerin doğuyor gecelerime" dizelerinde "gözler" ay gibi düşünülmüş fakat "ay" söylenmeden onu çağrıştıran "doğmak" sözcüğü kullanılmıştır. Dolayısıyla bu dizelerde ---- sanatı yapılmıştır.
15. Bu parçada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir? (2017)
A)Tezat    B)Mecazımürsel    C)Tevriye    D)Teşbih    E) İstiare


16. Aşağıdaki dizelerin hangisinde, ayraç içinde verilen edebî sanat yoktur? (2018)
A) Aramazdık gece mehtâbı yüzün parlarken
     Bir uzak yıldıza benzerdi güneş, sen varken (Tenasüp)
B) Gül gülse dâim ağlasa bülbül acep değil
     Zîrâ kimine ağla demişler kimine gül (Tezat)
C) Yûsuf'u gerçi görenler ellerin kestiler
    Gün yüzün gördü senin şakk oldu bedrin ayası (Telmih)
D) Sen akşamlar kadar büyülü, sıcak
     Rüyâlarım kadar sâde güzeldin (Teşbih)
E) Senin yanındayken, avuçlarımda
    Suda sabun gibi eriyor zaman (Teşhis)

I. 
Dedim dilber yanakların kızarmış 
Dedi çiçek taktım gül yarasıdır 
Dedim tane tane olmuş benlerin 
Dedi zülfüm değdi tel yarasıdır 
II.
Sabahtan uğradım ben bir güzele 
Dedim mahmur musun söyledi yok yok 
Ak ellerin boğum boğum kınalı 
Dedim bayram mıdır söyledi yok yok 
17. Aşağıdakilerden hangisi numaralanmış bu dörtlüklerin ortak özelliklerinden biri değildir(2019)
A) 11’li hece ölçüsünün kullanılması 
B) Benzer temaların işlenmesi 
C) Nazım şeklinin koşma olması 
D) Ahenk unsuru olarak redife yer verilmesi 
E) Tecahülüarif sanatından yararlanılması 

18. Aşağıdaki beyitlerin hangisinde irsalimesel sanatına yer verilmemiştir(2019)
A) Ziyaretten murâd olan duâdır 
    Bugün bana ise yarın sanadır 
B) Kardaşına kuyu kazarsa kişi 
    Kuyuya düşmek olur anın işi 
C) Ne siyâh eylemiş bu nâsiyeyi 
    Saçımı bembeyaz eden bahtım 
D) Balık baştan kokar bunu bilmemek 
     Seyrânî gafilin ahmaklığından 
E) Ahde vefâyı va’d-i tehî sanmasın ki dost 
    Gözden ırağ olunca gönülden ırağ olur 

Vermez selâm o serv-i hırâmân gelir geçer 
Yollarda ömr-i âşık-ı nâlân gelir geçer 
19. Bu beyitte altı çizili sözle yapılan edebî sanat aşağıdakilerden hangisidir? (2020)
A) İstiare     B) Tevriye      C) Mecazımürsel     D) Teşhis       E) İntak 

Bu dünyaya sanki vefa gelmemiş  
Gelmişse de bir kimsede kalmamış  
Kim var ki dostundan cefa görmemiş  
Cihanda bir söze duran mı kaldı  
20. Bu dörtlükle ilgili aşağıdakilerin hangisi söylenemez? (2021)
A) 11’li hece ölçüsüyle yazıldığı  
B) Satirik şiire örnek olduğu  
C) Düz kafiye düzeninde olduğu  
D) Teşbih sanatından yararlanıldığı  
E) Redife yer verildiği 

21. Aşağıdakilerin hangisinde bir varlık veya durum, olduğundan az veya çok gösterilmemiştir? (2022)
A) Bâğ-ı cennetdür yüzün gûyâ dehânun selsebîl
Ka’bedür gûyâ cemâlün nûrıdur rûşen delîl
B) Seyl-i firâk gönlüm evin durmayup yıkar
Dünyâya gözlerüm yaşı deryâ olup akar
C) Göklere irişdi feryâd ile efgânum meded
Kuluna zulm eyleme devletlü sultânum meded
D) Kul itdün kâinâtı kendüne sultân-ı âlemsin
Güzellerde nazîrün yok perî-veş şekl-i âdemsin
E) Bu hicrânı işitsün ağlasun derd ehli âh itsün
Sen olmayınca sohbetde gözüm kime nigâh itsün

👉 Bu testi pdf olarak indirebilirsiniz!

İlgili Sayfalar

👉 Konularına Göre Çıkmış Sorular

👉 Yıllara Göre Tüm Sınavlar

Cevaplar 

1.D  2.D  3.E  4.B  5.E  6.A  7.E  8.A  9.B  10.E 11. A  12.C  13.C 14.
D  15.E  16.E  17.E  18.C  19.A  20.D  21.E

39 yorum:

  1. Emekleriniz için teşekkürler

    YanıtlaSil
  2. Yanıtlar
    1. Faydalı oluyorsam ne mutlu bana...

      Sil
    2. 10. Soru iptal mi edildi

      Sil
    3. Bildiğim kadarıyla iptal edilmedi, çözümü aşağıdaki yorumların birinde vermiştim.

      Sil
  3. tüm soruların cevapları nerde
    ?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. İlgili sayfanın altında, burada olduğu gibi.

      Sil
  4. gerçekten çok teşekkürler.çok yararlı site

    YanıtlaSil
  5. Teşekkür ederim hocam 👍

    YanıtlaSil
  6. teşşekkür ederim kıymetli insan :)

    YanıtlaSil
  7. hocam 10.soru nasıl çözülüyor

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. "Mah" ile kastedilen sevgilidir. Ancak sadece kendisine benzetilen söylenmiş. Biz beyitten "mah" ile kastedilenin sevgilini olduğunu anlıyoruz. Benzetmenin iki ana unsurundan sadece biri kullanıldığı için bu bir istiaredir. (açık istiare)
      "Beşikte yatan kuzuya bak." örneğinde de aynı durum var. Beşik sözcüğünden anlıyoruz ki "kuzu" ile kastedilen bebek. Yani bebek kuzuya benzetilmiş ancak "bebek" yani "benzeyen" söylenmemiş.

      Sil
  8. 15. Sorunun cevabında bir hata olabilir mi acaba? Koşma tipi uyak olması için aaab olması gerekiyor fakat ikisinde de yok cevap E diyor aydınlatabilir misiniz acaba

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Koşma tipi uyak düzeninde ilk dörtlük üç farklı şekilde görülür: abab, abcb, aaab.
      Uyak düzenindeki değişmeyen özellik ise dörtlüklerin son dizelerinin birbiriyle uyaklı olmasıdır. Diğer dörtlükler de ilk dörtlüğe göre şekillenir.

      Sil
  9. Bayıldımm çok kaliteli sorularr

    YanıtlaSil
  10. Yanıtlar
    1. İstiare, benzetmenin iki temel ögesinden (benzeyen ya da kendisine benzetilen) sadece biri ile yapılır.
      İstiare iki türlüdür:
      Kendisine benzetilen ile yapılırsa açık istiare,
      Benzeyen ile yapılırsa kapalı istiare olur.

      Sil
  11. Teşekkürler emekleriniz için

    YanıtlaSil
  12. Yanıtlar
    1. Divan şiirinde, edebî sanatlarla sağlanan derin ve yoğun bir anlam söz konusudur. Bunu gerçekleştirmek için bazen bilinen bir olaya ait birkaç anahtar kavram verilerek okuyucunun zihninde çağrışımlar uyandırılır (telmih, hatırlatma), bazen dış dünyadaki gerçekliklerin sınırı zorlanır, (mübalağa) bazen de olaylar daha çarpıcı gerekçelere bağlanır. (hüsnütalil)

      Sil
  13. pdf de 14. soruya kadar var diger sorular neden yok

    YanıtlaSil
  14. 8. soru çözermisiniz

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Şiir topladım durdum karanlıklarında gecenin
      Çocuklar yaz gecesinde ateş böceği toplar gibi
      8. Bu dizelerde aşağıdaki edebî sanatlardan hangileri vardır? (2014)
      Şiiri toplanacak bir şeye benzetmiş ama ne olduğunu söylememiş. O nedenle istiare. İstiare benzetmenin iki ana unsurundan sadece biri kullanılarak yapılır. Yaptığı işi de çocukların ateş böceği toplamasına benzetmiş. Bu nedenle cevap B

      Sil
  15. 9 soru çözermisiniz

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Salındı bahçeye girdi
      Çiçekler selama durdu
      Mor menekşe boynun burdu
      Gül utandı hicabından
      9. Bu dörtlükte aşağıdaki edebî sanatlardan hangisi yoktur? (2014)
      A)İstiare B)Hüsnütalil C)Teşhis D)Tenasüp E)Telmih

      Çiçeklerin selama durması, mor menekşenin boynunu eğmesi ya da gülün utanması - teşhis (kişileştirme) Her teşhiste kapalı istiare vardır. (İnsana benzetip insanı söylemediği için)
      Birbiriyle ilgili sözcükler bir arada kullanılmış (gül, çiçek, bahçe, menekşe) o nedenle tenasüp (uygunluk) de var.
      Menekşe yere doğru eğilmesi ya da gülün kızarması (kırmızı gül) sevgilinin bahçeye girişine bağlanmış. Bu da güzel nedene bağlama yani hüsnütalil. Gül zaten kırmızıdır ya da menekşe doğal nedenlerle eğilmiş ama şair bunu kendisine hoş gelen bir nedene bağlamış.

      Sil
  16. 3. soru çözermisiniz

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. 3. Aşağıdaki dizelerin hangisinde ayraç içinde verilen sanat yoktur?
      A)Bizden evvel buraya inen üç dört arkadaş
      Kurmuştular tutuşan ocağa karşı bağdaş (mürsel mecaz)

      Çözüm: Tutuşan ocak değil içindeki odunlardır (İç-dış ilişkisi) O nedenle mecazımürsel örneğidir. Bu sanatta benzetme amacı yoktur.

      B)Karlar etrafı beyaz bir karanlığa gömdü
      Kar değil, gökyüzünden yağan beyaz ölümdü (tezat)

      Çözüm: "Beyaz bir karanlık" tezat (karşıtlık) örneğidir.

      C)Sardı katil gece dünyayı siyah bir kefene
      Bir emel yıldızı göz kırpıyor ancak aradan (teşhis)|

      Çözüm: Gecenin katil olması ya da yıldızın göz kırpması kişileştirme (teşhis) sanatıdır.

      D)Öyle bir boşandın ki çöle benzer ömrüme
      Bir Nuh tufanı oldu, sel değil, sağanak değil (telmih)

      Çözüm: Nuh Tufanı'na gönderme yapılmış o nedenle telmih yani hatırlatmadır.

      E) Çiziyorum havaya dünyamı bir çiçekle
      Ve hayran bakıyorum bu rüya gibi şekle (istifham)

      Çözüm: İstifham, soru sorma sanatıdır ancak dizelerde anlatımı güçlendirmek için bu yola başvurulmamış.

      Sil
  17. o kadar faydalı ki öğrenciler için bu site Allah razı olsun emeklerinize minnetarım :)

    YanıtlaSil
  18. 17. Soruyu anlamadım

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Vermez selâm o serv-i hırâmân gelir geçer
      Yollarda ömr-i âşık-ı nâlân gelir geçer

      Beyitte geçen "serv-i hırâmân" nazlı nazlı sallanan servi anlamındadır. Burada nazlı nazlı sallanan sevgilidir. Sevgili rüzgarda salınan serviye benzetilmiş ancak "sevgili" söylenmemiş. Benzetmenin iki ana unsurundan sadece biri ile yapıldığı için bu bir istiaredir.

      Sil
  19. Yanıtlar
    1. Salındı bahçeye girdi
      Çiçekler selama durdu
      Mor menekşe boynun burdu
      Gül utandı hicabından
      10. Bu dörtlükte aşağıdaki edebî sanatlardan hangisi yoktur? (2014)
      A)İstiare B)Hüsnütalil C)Teşhis D)Tenasüp E)Telmih

      Çiçeklerin selama durması, mor menekşenin boyun burması teşhistir. Her teşhiste (kişileştirmede) insana benzetildiği için kapalı istiare olur. Gül, menekşe, bahçe, çiçek bir arada kullanılmış ki bu tenasübe örnek. Menekşenin yere doğru eğik olması ya da gülün hicabından utanması ki kızarması kastediliyor. Bu iki kullanım güzel nedene bağlamaya örnektir. Şair menekşenin yere doğru eğikliğini kendince başka bir nedene bağlamış yani (hüsnütalil)

      Sil
  20. 17. Soru nasil çözülüyor?

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Tecahülüarif ise "bilenin bilmezlikten gelmesi" anlamına gelir. Bilinen bir gerçeği bilmez görünerek anlatma sanatıdır. Bu sanatta şair maksatlı olarak bilinen bir şeyi bilmezlikten gelir. I. dörtlükte tecahülüarif varken II. dörtlükte bu sanata örnek yoktur.
      Cevap E

      Sil

Desteğiniz bizim için önemli. Daha iyi içerikler üretmemiz için yorumlarınızla bize destek olabilirsiniz. Ayrıca sayfaya daha rahat ulaşmak için sayfamızı sık kullanılanlar klasörüne eklemeyi unutmayınız.