17 Haziran 2019 Pazartesi

Enis Behiç Koryürek (1893-1949)

Enis Behiç Koryürek
  • Beş Hececi şair, diplomat.
  • 1893'te İstanbul'da doğdu. Çocukluğu Makedonya’da geçen şair, 1909’da İstanbul'a döndü.
  • 1913'te Mülkiye Mektebi’nden (Siyasal Bilgiler Fakültesi) mezun oldu.
  • Milli Mücadele yıllarında Müdafaa-i Milliye Teşkilatı'na katıldı (1921). Başarılı bir memuriyet hayatı geçiren Enis Behiç, birçok görevde bulunmuş hariciyeci (diplomat) olarak da Bükreş ve Budapeşte’de görev almıştır. 
  • 1945 yılında dönemin iktidarıyla yaşadığı görüş ayrılığı nedeniyle Çalışma Bakanlığı Müsteşarlığından istifa etmek zorunda kaldı. İstifasından sonra maaş da alamayan şair kalan ömrünü sıkıntı içinde geçirdi.
  • 17 Ekim 1949'da henüz 56 yaşında iken Ankara'da öldü.
Edebi Kişiliği
  • Şiire lise yıllarında başladı. 1913’ten itibaren ilk şiirleri dönemin önemli dergilerinden biri olan Şehbâl'de yayımlandı. Aruz ölçüsü ile yazdığı bu dönem şiirlerinde Arapça-Farsça sözcüklerle dolu ağır bir dil kullandı. 
  • Balkan Savaşı yenilgisi nedeniyle yazdığı ünlü “Vatan Mersiyesi” ile vatanın düştüğü içler acısı durumu anlattı (1913).
  • Şairliğinin ilk döneminde şiirlerinde Abdülhak HamitTevfik FikretCenap Şahabettin ve Celal Sahir'in etkisi görülür.
  • Daha sonra şiirlerini hece vezni ve sade dille yazarak Ziya Gökalp’in önderliğini yaptığı Milli Edebiyat saflarına geçti. 
  • "Hecenin Beş Şairi"nden biri olarak tanındı.
  • Böylece aruzdan heceye geçen şair, savaş yıllarında milli heyecanı dile getiren epik şiirler kaleme aldı. Bunları, Miras adlı kitabında topladı (1927).
  • Enis Behiç, 1946'da ispritizma (ruhlarla bağlantı kurulabileceğine öne süren inanış ve uygulama) ile ilgilenmeye başladı. 17.yüzyılda yaşamış Mevlevî şair Çedikçi Süleyman Çelebi'nin ruhundan ilhamlar aldığını söyleyerek şiirler yazmaya başladı. Şiirleri Vâridat-ı Süleyman adlı kitapta topladı.
  • Zamanında hayretle karşılanan bu şiirlerin dikkat çeken diğer bir yanı aruz ölçüsü ve ağır bir Osmanlıca ile yazılmasıdır.
  • Müzikle yakından ilgilenen şairin altı şiiri bestelenmiştir. Aşağıda bestelenmiş şiirlerinden biri olan "Hatıra" örnek olarak verilmiştir.
Eserleri
  • Şiir: Miras, Varidat-ı Süleyman
Hâtıra 
Geçsin günler, haftalar,
Aylar, mevsimler, yıllar…
Zaman, sanki bir rüzgâr
Ve bir su gibi aksın…
 
Sen gözlerimde bir renk
Kulaklarımda bir ses
Ve içimde bir nefes
Olarak kalacaksın…
  • Enis Behiç Koryürek’in Harp Edebiyatı Konulu Şiirleri Üzerine Bir İnceleme, Kâzım Çandır
  • Enis Behiç Koryürek'in Hayatı, Sanatı ve Eserleri, Doktora Tezi, Kâzım Çandır

Hiç yorum yok:

Yorum Gönderme

Yorumlarınız bizim için önemli. Lütfen yorum yaparak daha iyi içerikler üretmemiz için bize destek olunuz.