26 Mayıs 2021 Çarşamba

Hoca Dehhani (14.yy)

  • 14.yüzyıl divan şairi.
  • Doğum ve ölüm tarihleri kesin değildir.
  • Hakkında bilinenler şiirlerindeki bilgilerle sınırlıdır.
  • Son yıllarda yapılan araştırmalar göre Karamanoğlu Alâeddin Ali Bey devrinde (öl.1398) yaşamıştır.
  • 14. yüzyılın ilk çeyreğinde doğmuş, aynı yüzyılın sonunda ölmüştür.
Sanat Anlayışı
  • Uzun yıllar "ilk divan şairi" olarak kabul edildi. Ancak 14.yüzyılın ikinci yarısında hayatta olduğuna dair bulgular bu durumu tartışmalı hale getirmiştir.
  • Şiirlerini oldukça sade ve işlek bir Türkçe ile kaleme almıştır. 
  • Şiirlerinde Arapça ve Farsça tamlamalar yok denecek kadar azdır.
  • Aşk ve tabiat şairi olarak kabul edilmektedir.
  • Tevhit, münacat türünde yazdığı şiirleri de vardır.
Eserleri Hakkında...
  • Karamanoğlu Alâeddin Ali Bey'in emriyle bir Selçuklu Şehnamesi (Selçuknâme) yazmaya başlamıştır. 20.000 beyit kadar Alâeddin Keykubad devrini anlatan şair, sonrasında Karamanoğulları devrine dair de 600 beyit yazmıştır. Ancak eseri tamamlayamadan ölmüştür. Yarım kalan bu eser elde değildir.
  • Divanı, yakın zamanda Medine’de Arif Hikmet Bey Kütüphanesinde bir divan mecmuası içinde bulunmuştur. Ancak mürettep (tertip edilmiş, düzenlenmiş) bir divan değildir.
  • Toplamda 2 kaside ile 104 gazeline ulaşılabilmiştir.
Gazel Örneği
Aceb bu derdimin dermânı yok mu
Ya bu sabr etmeğin oranı yok mu

Yanarım mumlayın baştan ayağa
Nedir bu yanmağın pâyânı yok mu

Güler düşmen benim ağladığıma
Aceb şol kâfirin imanı yok mu

Deliptir ciğerimi gamzen oku
Ara yürekte gör peykânı yok mu

Gözün hançerleyin boynuma çaldı
Aceb ol zâlimin imanı yok mu

Su gibi kanımı toprağa kardın
Ne sanırsın garibin kanı yok mu

Cemâl-i hüsnüne mağrur olursun
Kemâl-i hüsnünün noksanı yok mu

Begüm Dehhani'ye ölmezden öndin
Topuna ermeğe imkânı yok mu
👉 Gazelin günümüz Türkçesi için tıklayınız.
İlgili Sayfa
👉 13 ve 14. Yüzyıl Divan Şairleri Özet
Yararlanılan Kaynak
  • Hoca Dehhânî Hakkında Yeni Bilgiler, Ersen Ersoy - Ümran Ay

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Yorumlarınız bizim için önemli. Lütfen yorum yaparak daha iyi içerikler üretmemiz için bize destek olunuz.