18 Ocak 2022 Salı

İlhan Tarus (1907-1967)

İlhan Tarus
  • Roman, öykü ve oyun yazarı.
  • 24 Kasım 1907'de Tekirdağ'da doğdu.
  • 1928'de Ankara Hukuk Fakültesinden mezun oldu.
  • Maraş, Edirne ve Kayseri'de savcı ve hâkim olarak çalıştı (1929-32). Görevine son verilmesi üzerine İstanbul’da çeşitli gazetelerde düzeltmen ve muhabir olarak çalıştı. 
  • 1946'da Adalet Bakanlığındaki görevine dönerek 1957'ye kadar çalıştı. Sonrasında Ankara Zafer gazetesinde röportaj ve fıkra yazarlığı yaptı. 
  • 1960'lı yıllarda Ankara Adliyesi Kütüphanesinde memur olarak çalıştı. 8 Ocak 1967'de Ankara'da öldü.
Sanat Anlayışı
  • Yazın hayatına tiyatro ile başlasa da hikaye ve romanlarıyla tanındı.
  • Eserlerinde genellikle toplumsal sorunları, idari bozuklukları, yoksul insanların günlük yaşamını konu etmiştir.
  • Toplumcu gerçekçi roman anlayışına yakındır.
  • İyi bir gözlemci olan yazar, realist bir anlayışa sahiptir.
  • Eserlerini sanat kaygısı taşımadan yazmıştır.
  • Mütareke ile Milli Mücadele dönemlerini konu alan romanlarıyla ünlüdür.
  • Kurtuluş Savaşı’nı altı roman ile destanlaştırmak istese de sadece üçünü (Var Olmak, Hükümet Meydanı, Vatan Tutkusu) yazabilmiştir.
  • Hikayelerinde yaşadığı topraklarla sınırlı kalmayarak dünyadaki savaş, ayrımcılık ve toplumsal çatışmaları da ele almıştır. 
Eser Özetleri
Yeşilkaya Savcısı
  • Otobiyografik özellik gösteren romanda, genç bir savcının atandığı ilçede karşılaştığı güçlükler ile yerel eşraf tarafından görevinden uzaklaştırılışı gerçekçi bir üslupla anlatılmaktadır. Roman, genç savcının anı defteri biçiminde kurgulanmıştır.
Var Olmak
  • Olaylar Çanakkale ve İstanbul’un işgal altında olduğu yıllarda Karabiga'da geçmektedir.
  • Birinci Dünya Savaşı'nın hemen ardından Bigalıların yaşayışı, işgal yıllarının bölge insanına etkisi ve dönemin genel yapısı eserde gözler önüne serilmiştir. 
  • Eserin ana konusu İstanbul Hükümeti taraftarı Anzavur Ahmet Paşa ile Millî Mücadele için yapılan hazırlıkları destekleyen Reji Müdürü Hamdi Bey arasındaki çatışmadır. 
  • Romanda vatanseverlerin kahramanlıkları yanında olumsuz yönleri de çarpıcı bir biçimde yansıtılmıştır.
Vatan Tutkusu
  • Roman, İzmir’in işgali sonrasında Aydın çevresinde oluşturulmaya çalışılan direniş hareketi üzerine kuruludur. 
  • Romanın başkişisi vatansever ve destansı bir karakter olan Osman Efe’dir. 
  • Osman Efe, başıbozuk ve soyguncu diğer iki çete reisiyle güçlerini birleştirerek işgale direnir. Romanın sonlarında Durdu ile Ekrem’in halkı soyması ve başıbozuk tutumları Osman’ın itibarını sarsar. 
  • Sonrasında bir iç hesaplaşma yaşanır. Bununla beraber Osman’ın arzu ettiği milli uyanış artık gerçekleşme yoluna girmiştir.
Eserleri
  • Öykü: Doktor Monro'nun Mektubu, Tarus'un Hikâyeleri, Apartman, Karınca Yuvası, Ekin İti, Köle Hanı
  • Roman: Yeşilkaya Savcısı, Var Olmak, Uzun Atlama: Bir Endüstrileşmenin Romanı, Hükümet Meydanı, Duru Göl, Vatan Tutkusu
  • Oyun: Ceza Hâkimi, Bir Gemi, Suavi Efendi
İlgili Sayfalar
Yararlanılan Kaynaklar
  • İlhan Tarus ve Vatan Tutkusu Romanı, Nur Özmel
  • İlhan Tarus’un Romanlarında Milli Mücadele, Mehmet Güler
  • Tanzimat'tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Desteğiniz bizim için önemli. Daha iyi içerikler üretmemiz için yorumlarınızla bize destek olabilirsiniz. Ayrıca sayfaya daha rahat ulaşmak için sayfamızı sık kullanılanlar klasörüne eklemeyi unutmayınız.